Giấy khai sinh nước ngoài của con có dùng được tại Việt Nam không?

Giấy khai sinh nước ngoài của con có được dùng tại Việt Nam không?

Giấy khai sinh do cơ quan có thẩm quyền của Nhật Bản cấp không đương nhiên thay thế giấy tờ hộ tịch Việt Nam, nhưng vẫn là giấy tờ gốc để làm các thủ tục tiếp theo tại Việt Nam nếu được sử dụng đúng trình tự pháp luật. Khi giấy tờ do nước ngoài cấp được dùng tại Việt Nam, thông thường phải được hợp pháp hóa lãnh sự, dịch ra tiếng Việt và chứng thực bản dịch theo quy định, trừ trường hợp được miễn theo điều ước quốc tế hoặc quy định có liên quan.

Nếu con có cha hoặc mẹ là công dân Việt Nam và sinh ra ở nước ngoài, việc đầu tiên cần làm là xác định con đã được đăng ký khai sinh ở Nhật Bản chưa, quốc tịch của con là gì, và hiện con đã về Việt Nam cư trú hay chưa. Đây là căn cứ để lựa chọn đúng thủ tục: đăng ký khai sinh tại cơ quan Việt Nam, ghi vào sổ hộ tịch việc khai sinh đã đăng ký ở nước ngoài, hoặc thực hiện các thủ tục hộ tịch khác tương ứng.

Nguyên tắc pháp lý cần lưu ý

Luật Hộ tịch hiện hành quy định nhóm trường hợp trẻ em sinh ở nước ngoài nhưng trở về cư trú tại Việt Nam và có cha hoặc mẹ là công dân Việt Nam thuộc phạm vi xử lý hộ tịch tại Việt Nam. Cụ thể, theo khoản 1 Điều 35 Luật Hộ tịch 2014, Ủy ban nhân dân cấp xã nơi cư trú của người yêu cầu thực hiện đăng ký khai sinh cho trẻ em sinh ra ở nước ngoài, chưa được đăng ký khai sinh ở nước ngoài, nay về cư trú tại Việt Nam, nếu thuộc điều kiện luật định.

Trường hợp trẻ đã được đăng ký khai sinh ở Nhật Bản thì không làm lại khai sinh như một lần đăng ký mới đối với cùng một sự kiện hộ tịch. Khi đó, hướng xử lý thông thường là thực hiện việc ghi vào sổ hộ tịch việc khai sinh đã đăng ký ở nước ngoài hoặc làm thủ tục hộ tịch liên quan đến quốc tịch, tùy hồ sơ của trẻ và nhu cầu sử dụng giấy tờ tại Việt Nam.

Thủ tục thực tế để con có giấy tờ dùng được tại Việt Nam

Nếu con chưa được đăng ký khai sinh ở bất kỳ cơ quan có thẩm quyền nào ở nước ngoài, cha hoặc mẹ cần nộp hồ sơ đăng ký khai sinh tại Ủy ban nhân dân cấp xã nơi con cư trú ở Đà Nẵng, theo trình tự của Luật Hộ tịch và văn bản hướng dẫn thi hành. Hồ sơ thường gồm tờ khai đăng ký khai sinh, giấy tờ chứng minh việc sinh của trẻ và giấy tờ tùy thân của cha mẹ.

Nếu con đã có giấy khai sinh Nhật Bản, cần chuẩn bị bản chính hoặc bản sao hợp lệ để sử dụng tại Việt Nam, kèm bản dịch tiếng Việt đã được chứng thực hợp lệ, và thực hiện hợp pháp hóa lãnh sự nếu giấy tờ đó thuộc diện phải hợp pháp hóa. Sau đó, cha mẹ nên làm thủ tục hộ tịch phù hợp tại cơ quan có thẩm quyền để giấy tờ của con được ghi nhận trong hệ thống hộ tịch Việt Nam, thuận tiện cho học tập, bảo hiểm, cư trú và giao dịch hành chính.

Trong thực tiễn, khi làm hồ sơ nhập học cho trẻ tại Việt Nam, nhiều cơ sở giáo dục chấp nhận giấy khai sinh nước ngoài nếu đã được dịch và hợp pháp hóa đúng quy định; tuy nhiên, để bảo đảm thống nhất lâu dài, gia đình nên hoàn tất thủ tục hộ tịch Việt Nam sớm. Việc này giúp xác lập rõ họ, tên, ngày sinh, quốc tịch, quan hệ cha mẹ con và hạn chế vướng mắc khi làm căn cước, đăng ký cư trú hoặc bảo hiểm y tế sau này.

Hồ sơ nên chuẩn bị

• Giấy khai sinh do cơ quan có thẩm quyền của Nhật Bản cấp.
• Bản dịch tiếng Việt có chứng thực theo quy định.
• Giấy tờ chứng minh nhân thân của cha, mẹ.
• Giấy tờ chứng minh nơi cư trú hiện tại của trẻ tại Đà Nẵng.
• Giấy tờ về quốc tịch của cha hoặc mẹ là công dân Việt Nam, nếu có.
• Hồ sơ liên quan đến việc chọn quốc tịch cho con, nếu con có cha hoặc mẹ là người nước ngoài và pháp luật yêu cầu văn bản thỏa thuận.

Con cần làm gì để đi học và sử dụng giấy tờ tại Việt Nam?

Để con đi học ổn định và dùng giấy tờ tại Việt Nam, gia đình nên xử lý theo thứ tự: kiểm tra tình trạng khai sinh ở Nhật Bản, chuẩn bị bản dịch và thủ tục hợp pháp hóa nếu cần, rồi thực hiện đăng ký hộ tịch hoặc ghi chú khai sinh tại Việt Nam theo đúng trường hợp. Sau khi hoàn thành, con sẽ có bộ giấy tờ hợp lệ để làm tiếp các thủ tục cư trú, bảo hiểm và học tập.

Nếu gia đình cần làm ngay hồ sơ nhập học, hãy hỏi trực tiếp nhà trường về thành phần giấy tờ chấp nhận được trong giai đoạn chờ hoàn tất thủ tục hộ tịch. Tuy vậy, về lâu dài, giấy khai sinh nước ngoài chỉ thật sự thuận lợi khi được đặt trong đúng khung pháp lý Việt Nam; vì thế, việc hoàn tất thủ tục hộ tịch là bước cần làm sớm.

Kết luận

Giấy khai sinh nước ngoài của con vẫn có giá trị sử dụng tại Việt Nam nếu được chuẩn bị đúng thủ tục pháp luật. Trường hợp con sinh ở Nhật Bản rồi về sống tại Đà Nẵng, gia đình cần xác định con đã đăng ký khai sinh ở nước ngoài chưa, con có quốc tịch gì, rồi làm thủ tục đăng ký hộ tịch hoặc ghi chú khai sinh tương ứng để giấy tờ được chấp nhận trong các giao dịch và thủ tục hành chính tại Việt Nam.

Nguồn tham khảo

• Luật Hộ tịch 2014.
• Nghị định số 123/2015/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Hộ tịch.
• Nghị định số 111/2011/NĐ-CP về chứng nhận lãnh sự, hợp pháp hóa lãnh sự.
• Thông tư số 04/2020/TT-BTP của Bộ Tư pháp hướng dẫn thi hành một số quy định về đăng ký hộ tịch.
• Quy định hiện hành về chứng thực bản dịch, giấy tờ sử dụng tại Việt Nam do cơ quan có thẩm quyền ban hành.